Btw-provisierekening wordt het centrale instrument
Vanaf 1 mei 2026 zal de btw-provisierekening de vroegere rekening-courant vervangen.
De bedragen die op die provisierekening beschikbaar zijn, worden automatisch gebruikt om verschuldigde btw uit periodieke btw-aangiften te betalen.
De provisierekening kan op twee manieren worden gevoed. Een onderneming kan zelf bedragen storten, of zij kan btw-tegoeden op de provisierekening laten plaatsen door geen terugbetaling te vragen via de periodieke btw-aangifte.
Betalen: welk rekeningnummer gebruikt u?
Voor het voeden van de btw-provisierekening en voor de betaling van periodieke of vervangende btw-aangiften gebruikt men:
BE41 6792 0036 4210 (TVABTW)
Dit rekeningnummer geldt zowel voor het voeden van de provisierekening als voor de betaling van periodieke en vervangende aangiften, zolang de schuld nog niet in een uitvoerbare titel is opgenomen.
De bestaande gestructureerde mededeling, gebaseerd op het ondernemingsnummer, blijft belangrijk. Online betaling via MyMinfin wordt aanbevolen, omdat dit het risico op fouten beperkt: het juiste bedrag, het juiste rekeningnummer en de juiste mededeling worden dan gebruikt.
Tot en met 31 december 2026 worden betalingen op de oude rekening nog automatisch doorgestuurd naar de nieuwe rekening. Het is dus niet zo dat bedragen die op de “oude” rekening worden betaald automatisch worden teruggestort (zoals dat tot nog toe het geval was wanneer er al werd betaald op de “nieuwe” rekening).
Voor schulden die al verder in de invorderingsfase zitten, geldt een andere regel. Wanneer een schuld is opgenomen in een uitvoerbare titel of wanneer een specifiek betaalbericht of een aanmaning wordt verstuurd, moet het rekeningnummer op dat document worden gevolgd. In de handleiding wordt onder meer BE42 6792 0000 0054 vermeld voor bepaalde betaalberichten.
Wanneer worden btw-tegoeden beschikbaar?
Voor maandindieners wordt een tegoed beschikbaar in de maand die volgt op de aangifteperiode. Een onderneming die haar btw-aangifte voor juni tijdig indient vóór 20 juli, ziet het btw-tegoed uiterlijk op 20 augustus op de provisierekening verschijnen. Dat tegoed kan dan worden gebruikt voor de betaling van de aangifte van juli.
Voor kwartaalindieners duurt dit langer. Een tegoed uit de aangifte over het tweede kwartaal, tijdig ingediend vóór 25 juli, wordt uiterlijk op 25 oktober op de provisierekening geplaatst. Dat tegoed kan dan worden gebruikt voor de aangifte over het derde kwartaal.
De boodschap is duidelijk: btw-tegoeden zijn niet noodzakelijk onmiddellijk zichtbaar, maar kunnen wel worden gebruikt bij de indiening van de volgende btw-aangifte. Dit vergt enige opvolging.
Let op: bij laattijdige indiening van aangifte kan tegoed niet worden gebruikt!
Laattijdige indiening brengt niet alleen een risico op boetes, maar ook een belangrijke cashflow-impact.
Wanneer een maandaangifte te laat wordt ingediend, wordt een btw-tegoed pas twee maanden na de effectieve indiening op de provisierekening geplaatst. Bij een laattijdige kwartaalaangifte gebeurt dit pas drie maanden na de effectieve indiening.
De handleiding geeft het voorbeeld van een maandaangifte voor juni die pas op 16 augustus wordt ingediend. Het btw-krediet wordt dan pas uiterlijk op 16 oktober op de provisierekening geplaatst. Voor een kwartaalindiener zou dit, bij dezelfde indieningsdatum, pas uiterlijk op 16 november zijn.
Belangrijk: bij laattijdige indiening wordt een btw-tegoed automatisch op de provisierekening geboekt, zelfs wanneer in de aangifte een terugbetaling werd gevraagd.
Daarnaast wordt een boete opgelegd van EUR 100 per maand vertraging, met een maximum van EUR 500. Bij niet-indiening kunnen de boetes oplopen van EUR 500 bij een eerste inbreuk tot EUR 5.000 vanaf de vierde inbreuk. De administratie kan bovendien een voorstel van vervangende aangifte opmaken, met een minimum verschuldigd btw-bedrag van EUR 2.100. De belastingplichtige heeft dan één maand om alsnog een periodieke aangifte in te dienen.
Wat bij laattijdige betaling?
Als de verschuldigde btw niet tijdig wordt betaald, zijn nalatigheidsinteresten verschuldigd. Wordt niet betaald vóór de 10e dag van de maand na de betalingsdatum, dan kan daarnaast een boete volgen.
Het gaat om de volgende boetes:
- 5 % wanneer de aangifte tijdig werd ingediend, maar de betaling te laat gebeurt;
- 10 % wanneer zowel de aangifte als de betaling te laat zijn;
- 15 % bij een definitieve vervangende aangifte.
Tijdige financiering van de btw-provisierekening kan boetes, nalatigheidsinteresten en invorderingskosten helpen vermijden. Als het saldo op de provisierekening onvoldoende is, moet het resterende bedrag afzonderlijk worden betaald op BE41 6792 0036 4210 (TVABTW), met de correcte gestructureerde mededeling.
Terugbetaling: via aangifte of via provisierekening?
Vanaf 1 mei 2026 moet een duidelijk onderscheid worden gemaakt tussen twee terugbetalingsprocedures.
Een terugbetaling via de periodieke btw-aangifte heeft enkel betrekking op het tegoed dat uit die specifieke aangifte voortkomt. Vóór 1 mei 2026 kon een aanvraag via de aangifte ook leiden tot terugbetaling van het volledige beschikbare saldo op de rekening-courant. Dat zal niet langer het geval zijn.
De terugbetaling via de aangifte wordt gevraagd door het vakje aanvraag tot terugbetaling aan te vinken.
De timing is als volgt:
- maandindieners ontvangen de terugbetaling in principe op het einde van de tweede maand volgend op de aangifteperiode;
- kwartaalindieners ontvangen de terugbetaling in principe op het einde van de derde maand volgend op de aangifteperiode.
Wie bedragen wil terugvragen die al op de btw-provisierekening staan, moet daarvoor een aparte aanvraag indienen via MyMinfin:
Mijn betalingen
Mijn provisies beheren
De terugbetaling van mijn provisies vragen
Die aanvraag kan slaan op het volledige beschikbare saldo of op een deel ervan.
Ook hier is de timing belangrijk. Een aanvraag tussen de 1e en de 15e van de maand leidt in principe tot terugbetaling aan het einde van die maand. Een aanvraag tussen de 16e en de 31e leidt in principe tot terugbetaling op de 15e van de volgende maand. De fiscus formuleert in de brochure geen voorbehoud. Het lijkt er dus op dat dergelijke betalingen automatisch worden verwerkt.
Zijn er nog openstaande schulden, dan wordt het teruggevraagde bedrag eerst daarmee verrekend. Alleen het eventuele saldo wordt effectief terugbetaald. Als de administratie niet tijdig over een geldige bankrekening beschikt, kan de terugbetaling niet binnen de normale termijn worden verwerkt.
Overgang van de rekening-courant
De handleiding verduidelijkt ook wat gebeurt met bestaande saldi op de rekening-courant.
Wanneer geen terugbetaling werd gevraagd in de aangifte van maart 2026 of in de aangifte van het eerste kwartaal 2026, worden de beschikbare bedragen op de rekening-courant automatisch overgedragen naar de btw-provisierekening.
Die overdracht gebeurt vóór 20 mei 2026.
Voor ondernemingen met een belangrijk saldo op de rekening-courant is dit een praktisch beslissingsmoment. Zij moeten nagaan of zij het tegoed nog via de aangifte willen terugvragen, dan wel laten overgaan naar de provisierekening en later via MyMinfin opvragen.
Waar volgt u alles op?
MyMinfin wordt in de praktijk het centrale opvolgingspunt.
Via Mijn betalingen kan men openstaande schulden en terugbetalingen raadplegen. Via Mijn provisies beheren kan men de provisierekening opvolgen en een terugbetaling aanvragen.
Dat onderscheid is belangrijk. De provisierekening toont de beschikbare provisies en tegoeden, maar ondernemingen moeten ook hun openstaande schulden en betaalberichten blijven opvolgen.
Stopzetting van activiteit
De handleiding behandelt ook de stopzetting van een activiteit.
Bij een stopzetting vóór 1 mei 2026 wordt een saldo op de rekening-courant in het voordeel van de belastingplichtige volgens de oude voorwaarden terugbetaald. Is het saldo in het voordeel van de administratie, dan volgt een betaalbericht.
Bij een stopzetting na 1 mei 2026 wordt een positief saldo op de btw-provisierekening terugbetaald nadat eventuele schulden zijn verrekend. Vraagt de onderneming zelf terugbetaling via de provisierekening, dan wordt die terugbetaling binnen de maand verwerkt. Zonder aanvraag gebeurt de terugbetaling automatisch binnen zes maanden na de kennisgeving van de stopzetting.
Conclusie
De invoering van de btw-provisierekening is meer dan een wijziging van rekeningnummer. Zij verandert vooral de praktische opvolging van btw-tegoeden, betalingen, verrekeningen en terugbetalingen.
Ondernemingen doen er goed aan om vóór 1 mei 2026 hun betaalprocessen na te kijken. Bankgegevens, betaaltemplates, vaste opdrachten, etc. moeten worden aangepast.
Voor ondernemingen met regelmatige btw-tegoeden wordt vooral de timing belangrijker. Een laattijdige aangifte leidt niet alleen tot boetes, maar kan er ook toe leiden dat btw-tegoeden pas maanden later beschikbaar worden.
Deze bijdrage is verschenen op TaxWin (te raadplegen op taxwin .be)
Deze bijdrage is verschenen op TaxWin (te raadplegen op taxwin .be)